طبق مطالعات جدید این تیره شامل،200 جنس میباشد،که در 4000 گونه طبقه بندی شده است . وبیشترین تراکم در منطقه مدیترانه مشاهده می شود . در نواحی مختلف ایران نیز جزء گیاهان بومی به شمار می رود . یکی از دلایل رویش گسترده گیاهان تیره نعناع را می توان به ویژگی سازش با محیط زیست مربوط دانست . در بین گیاهان این تیره گونه های مفیدی وجود دارد که علاوه بر استخراج اسانس در علوم پزشکی نیز کاربرد دارد وهمچنین تعداد زیادی از آنها نیز مصارف غذایی دارند .

در جدول زیر، فهرست جنس وگونه های مشخصی از تیره نعناع که تا کنون جهت استخراج ترکیبات با خاصیت آنتی اکسیدانی مورد بررسی و آزمایش قرار گرفته است مشاهده می شود.

جدول 1:گونه هایی از تیره نعناعیان که دارای خاصیت آنتی اکسیدانی می باشند.

این گیاهان عموما علفی یکساله یا پایا ودارای ساقه های راست خزنده اند . از مشخصات بارز این گیاهان ساقه چهار گوش آنهاست، که از قاعده ساقه آنها نیز غالبا ساقه های فرعی منشاء می گیرد. تعداد زیادی از گیاهان تیره نعناعیان به سرعت تحت تاثیر شرایط محیطی قرار می گیرند،به طور مثال انواعی که در دشتها و اماکن مرطوب می رویند ،اگر در محیط های خشک قرار گیرند، به سرعت تغییراتی را در جهت سازش و تطابق با محیط ایجاد می کنند، به طوری که برگهای آن ها پوشیده از کرک می شود، بدین ترتیب مقاومت آنها در مقابل تعرق زیاد می شود.

خصوصیات گیاه شناسی نوروزک

پس از شناسایی گیاه در منطقه و نمونه برداری از آن با همکاری هرباریوم دانشگاه فردوسی مشهد مشخص گردید که این گیاه از خانواده نعناعیان (labiatae یا lamiacea ) با نام علمی salvia leriifolia می باشد. نوروزک بومی مناطق جنوب خراسان وقسمتی از افغانستان می باشد وفقط در فلور ایرانیکا به آن اشاره شده است.

ساقه ودمبرگها راست بوده و دارای پرزهای پنبه ای سفید است . برگها غالبا غیر منقسم مستطیلی تا تخم مرغی وابعاد آن با عرض وطول 1 تا 55 تا 19 سانتی متر می باشد . هر دو سطح برگها پوشیده از پرزهای پنبه ای فشرده می باشد، که در سطح فوقانی برگها پرز کمتر است . برگها دارای دندانه های نامنظم تا صاف با ،دمبرگ 1.5 تا 8 سانتی متری نزدیک به هم می باشند . و دمگل 4 تا 5 میلی متر بوده وکاسه گل لوله ای یا استکانی بین 17 تا 22 میلی متر و معمولا 4 دانه در آن وجود دارد .

بررسی منابع گیاه در منطقه

این گیاه در مناطق وسیعی از جنوب خراسان به خصوص تربت حیدریه،خواف، تایباد، کاشمر، بردسکن، گناباد، فردوس، بجستان، سبزوار، نیشابور و در جنوب استان سمنان بخش بیارجمند روستای دستجرد و روستا های خار و توران مشاهده می شود .

آنتی اکسیدانها

برطبق تعریفUnited states Department of Agriculture)) USDA

آنتی اکسیدانها موادی هستند که با کند کردن فساد وتندی یا تغییر رنگ ناشی از اکسیداسیون باعث حفظ ونگهداری مواد غذایی می شوند. به عبارت دیگر ترکیباتی هستند که از سرعت واکنشهای اکسیداسیون می کاهند. این مواد بسته به نوع ساختمانشان در واکنشهای مختلفی، از قبیل کند کردن مرحله آغاز وانتشار،مهار کاتالیزورها ، پایدار ساختن هیدرو پر اکسیدها، تخریب یا ترکیب شدن ، رادیکالها شرکت می کنند .

آنتی اکسیدانها به دو دسته، سنتزی وطبیعی تقسیم بندی می شوند: