مقدمه

سنگهايي كه در ته دريا تشكيل مي شوند اغلب آثاري از جانداران قديمي به نام سنگواره يا فسيل را به همراه دارند . اگر روي گل نرم مرطوب راه برويد جاي پاي شما در آنجا باقي مي ماند وقتي جانور يا گياهي مي ميرد و در ميان گل ها يا ماسه‌هاي نرم مي افتد بدنش فاسد و تجزريه مي شود اما آگاهي اثري از جانداران روي سنگ باقي مي ماند كه نشان مي دهد آن جاندار چه شكلي داشته است. گاهي جاي خالي مانده‌ي بدن جاندار با ماسه ، گل يا كاني پر مي شود . در اين صورت قالب جامدي ، از بدن جاندار درست مي شود كه كاملاً شبيه به صدف برگ يا استخوان جاندار اوليه است . به اين آثار سنگواره ميگويند .

سنگواره اطلاعات زيادي درباره‌ي گياهان و جانوران قديمي به ما مي دهند .

به كمك سنگواره ها چيزهاي زيادي درباره‌ي دايناسورها و جانوران پيش از تاريخ دريافته ايم . از دايناسورها علاوه بر سنگواره هاي جاي پا ، مقداري سنگواره استخوان هم يافت شده است .

1-1-1- طرح مسئله : فسيل چيست ؟

ديرينه شناسي شاخه اي از علم زمين شناسي است كه به مطالعه‌‌ي حياط ديرينه به اتكا به سنگواره ها مي پردازد . در اصل واژه ي فسيل به معناي كندن هر چيز جالب توجه از زمين است و از كلمه اي لاتين گرفته شده است . اما امروزه فسيل به معناي آثار و بقاياي موجودات باقي مانده از ادوار زمين‌شناسي در لابه‌لاي سنگ ها به كار مي‌رود . فسيل ها انواع بسيار دارند بقاياي موجودات نسبتاً جديد ممكن است به كلي از بين نرود بلكه از آن چيزهايي مثل دندان،‌ استخوان و صدفها باقي بماند . گاهي بدن جاندار بطور كامل همراه گوشت يافت مي‌شود و در اين گونه از فسيل ها در شرايط غير عادي و خاصي حفظ شده اند مانند بقاياي فسيلهاي ما قبل تاريخ به نام ماهوت كه در يخ هاي سيبري و آلاسكا محفوظ مانده اند و بقاياي موميايي شده تنبهاي خاكي در غارهاي صحرايي خشك نوادا .

سنگواره هاي ديگري نيز يافت مي شوند كه بعضي از آنها شامل آثار موجودات ما قبل تاريخ است نمونه هاي چنين شواهدي عبارتند از :

ردپا : ردپاي جانوران در رسوبات نرم كه بعداً